Wendbaar en Werkbaar Werken: deeltijdse arbeid vereenvoudigd

De Wet Wendbaar en Werkbaar Werken is sinds dit voorjaar een feit. Deze wet voorziet een aantal ingrepen in de arbeidsregelgeving om te komen tot een flexibelere arbeidsmarkt in ons land. Eén van de vooropgestelde doelstellingen van de wet, was een vereenvoudiging van de deeltijdse arbeid. Door de inwerkingtreding van een aantal concrete maatregelen rond deeltijdse arbeid op 1 oktober 2017, is deze vereenvoudiging een feit.

Wendbaar en Werkbaar Werken: doel?

Het versterken van de competitiviteit van de Belgische ondernemingen – en dus arbeidsmarkt – is één van de hoofddoelstellingen van de federale regering. De laatste jaren werden hiervoor reeds verschillende maatregelen getroffen, zowel naar werkgevers als naar werknemers toe. De loonnorm, die de loonkosten in bedwang moet houden, en de verhoging van de pensioenleeftijd om iedereen langer aan het werk te houden, zijn hier een aantal voorbeelden van.

Met de Wet Wendbaar en Werkbaar Werken, wilde federaal minister van Werk Peeters nog meer flexibiliteit en maatregelen op maat mogelijk maken voor werknemers én werkgevers.

Wendbaar en Werkbaar Werken: middelen?

Om haar competitiviteitsdoelstelling te realiseren, streeft de federale regering met deze wet naar een moderner en flexibeler arbeidsrecht. Dit moet voor de werknemers de combinatie van werk en privéleven verbeteren en tegelijkertijd de werkgevers een kader geven om het werk efficiënter en rendabeler te organiseren om zo meer jobs te creëren en te behouden.

De wet voorziet in maatregelen zoals uitbreiding van de referentieperiode voor kleine flexibiliteit, uitbreiding van de systemen van meer- en overuren, de invoering van een systeem van occasioneel telewerk, een wettelijk kader voor glijdende werktijden, … én een vereenvoudiging van de regels rond deeltijdse arbeid.

Deeltijdse arbeid vereenvoudigd

De regels rond deeltijdse arbeid zijn traditioneel altijd zeer streng geweest, om misbruik van deeltijders of verdoken zwartwerk te vermijden.

Maar volgens de federale regering missen deze veelheid aan strenge en stroeve regels vaak hun doel, leggen ze een zware administratieve planlast op de schouders van de werkgevers en beperken ze de flexibiliteit. In uitvoering van de wet Wendbaar en Werkbaar Werken, zijn sinds 1 oktober 2017 een aantal nieuwe maatregelen van kracht, die tot doel hebben om de deeltijdse arbeid sterk te vereenvoudigen.

1. Het arbeidsreglement moet niet langer alle deeltijdse arbeidsregelingen en werkroosters vermelden.

Voor deeltijders met een vast rooster, moet de werkgever voortaan enkel nog de roosters opnemen die niet inpasbaar zijn in de voltijdse roosters die het arbeidsreglement bepaalt. Bijvoorbeeld wanneer het deeltijds rooster weekendwerk voorziet maar de voltijdse roosters in het arbeidsreglement niet.

Voor deeltijders met een variabel rooster moet het het arbeidsreglement alleen nog het algemeen kader voor de organisatie en de bekendmaking van variabele roosters bepalen. Dat algemeen kader vermeldt de weekdagen waarop (bv. van maandag tot vrijdag) en het dagelijks tijdvak waarbinnen de werkgever prestaties kan vastleggen (bv. van 9u tot 17u), de minimale en maximale dag- en weekgrens en ten slotte hoe en wanneer de roosters bekend gemaakt worden aan de werknemer.

Zo kan de werkgever in de deeltijdse arbeidsovereenkomst vrij de arbeidsregeling en het rooster overeenkomen met de werknemer, met verwijzing naar het algemeen kader in het arbeidsreglement bij keuze voor variabele roosters.

2. Een afwijking van de 5-werkdagentermijn voor de kennisgeving van het toepasselijk werkrooster aan de variabele deeltijder kan voortaan via een nationale of sectorale cao.

Er zal naar boven of naar beneden toe afgeweken kunnen worden, met een minimumtermijn van 1 werkdag. Momenteel werd voor onze sector nog geen afwijkende cao afgesloten.
 

3. Mogelijkheid tot elektronisch bewaren van bepaalde documenten.

Om de papierberg te verlichten, hoeven volgende documenten niet meer in papier bijgehouden of uitgehangen te worden:

  • de kopie van de deeltijdse arbeidsovereenkomst
  • het bericht voor de inspectie met de toepasselijke variabele deeltijdse roosters
  • er moet geen wekelijkse print meer gemaakt worden van elektronisch geregistreerde afwijkingen op het overeengekomen of bekendgemaakte werkrooster wanneer het tijdsregistratiesysteem betrouwbaar is.
     

4. Meeruren krediet deeltijders naar omhoog

Het meeruren krediet voor deeltijders met een variabele arbeidsduur en een variabel werkrooster verhoogt van maximum 39 uur per referentieperiode naar maximum 42 uur per trimester, maximum 84 uur per semester of maximum 168 uur per jaar, naargelang de toegepaste referteperiode. Een hoger aantal uren gepresteerd boven de gemiddelde arbeidsduur en buiten het overeengekomen werkrooster geven daarmee dus geen aanleiding tot de bijhorende compensaties, ondanks de gelijkstelling met overwerk.

Concrete gevolgen voor de werkgever?

Had jouw organisatie voor 1 oktober 2017 enkel deeltijders met vaste roosters?

Dan mag jouw organisatie sinds 1 oktober 2017 alvast stoppen met het toevoegen van nieuwe deeltijdse roosters aan het arbeidsreglement die inpasbaar zijn in de voltijdse roosters. En met de wekelijkse afprint van afwijkingen die de deeltijders elektronisch registreren. De stapel aan deeltijdse roosters kan ook geschrapt worden en de deeltijdse arbeidsovereenkomsten kunnen voortaan elektronisch bewaard worden.

Voert de organisatie na 1 oktober 2017 voor het eerst variabele roosters in voor de deeltijders? Dan kunnen deze variabele roosters toegepast worden zodra het arbeidsreglement het algemeen kader voor de organisatie en bekendmaking van die roosters bevat en de deeltijdse arbeidsovereenkomsten daarnaar verwijzen.

Had jouw organisatie voor 1 oktober 2017 al deeltijders met variabele roosters?

Dan kan jouw organisatie de nieuwe regels voor deeltijders pas toepassen zodra het arbeidsreglement het algemeen kader voor de organisatie en bekendmaking van die roosters bevat. Dan moeten ook de deeltijdse arbeidsovereenkomsten aangepast worden, met verwijzing naar het algemeen kader in het arbeidsreglement.

Voor de aanpassing van het arbeidsreglement krijgen werkgevers nog tijd tot uiterlijk 1 april 2018.

Tot die wijziging gebeurt, moeten de oude regels voor deeltijdse arbeid blijven toegepast worden en moet o.a. elk rooster blijven toegevoegd worden aan het arbeidsreglement.

Wil je meer weten over de Wet Wendbaar en Werkbaar Werken of over de procedures rond aanpassing van het arbeidsreglement i.f.v. deze nieuwe regels rond deeltijds werken?

Neem dan contact op met werkgeversorganisatie Sociare: www.sociare.be

Auteur: 
Geraldine Mattens